Wieliczka - Uzdrowiska w Polsce

Wieliczka – gród powiatowe w środku województwie małopolskim, w środku powiecie wielickim, pozycja stałego pobytu władz gminy miejsko-wiejskiej Wieliczka tudzież władz powiatu. W latach 1975-1998 gród administracyjnie należało aż do województwa krakowskiego. Według danych spośród 30 czerwca 2009 gród miało 19 753 mieszkańców . Powierzchnia miasta wynosi 13,41 km².Miejscowość rozwijała się odkąd XIII wieku w charakterze liczący się medium wydobywczy. Obecnie gród pełni funkcję typowo turystyczną (kopalnia soli) a sypialnianą (aglomeracja krakowska) .Miasto znane jest spośród unikatowej w środku skali świata kopalni soli, którą odwiedza nad 1 mln turystów na rok (dane odkąd stycznia aż do grudnia 2007 r. mówią o liczbie 1,2 mln osób) .Miasto (przy współrzędnych 49°52'N 20°03'E / 49.867, 20.05) leży w środku środkowej części woj. małopolskiego, w środku zachodniej części powiatu wielickiego, w środku północno-zachodniej części gminy Wieliczka Wieliczka leży w środku obrębie Małopolski w charakterze krainy historycznej. Były owo również tereny ziemi krakowskiej Wieliczka leży na gorący wschód słońca odkąd Krakowa. Rynek Górny w środku Wieliczce dalszy jest odkąd Rynku Głównego w środku Krakowie o 14 kilometrów (w linii prostej) . Miasto leży w środku kotlinie wśród dwoma grzbietami wzgórz ciągnącymi się spośród zachodu na wschód: odkąd południa Pogórza Wielickiego, odkąd północy Piasków Bogucickich wchodzących w środku zespół Wysoczyzny Wielicko-Gdowskiej. Południowy plecy jest wyższy, niemniej jednak grzbietem północnego wzgórza prowadzi wybieg krajowa nr 94. W pobliżu miasta przechodzi w środku podobny sposób highway a4 (europejska szlak E40), która w środku przyszłości połączy gród podwawelski spośród Ukrainą . Pomimo małej powierzchni miasta różnice względne wynoszą nad 137 metrów: najwyższe wzgórek jest położone 361,8 m n.p.m., tudzież znajdujący się tuż przy samego dołu artykuł leży na wysokości 224 m n.p.m. Wieliczka leży w środku obrębie aglomeracji krakowskiej. Graniczy spośród miastem gród podwawelski tudzież wsiami na terenie gminy Wieliczka: Lednica Górna, Grabówki, Zabawa, Siercza, Rożnowa .Odległości odkąd ważniejszych w zamian Polski :Miejscowość stanowi ok. 13% powierzchni gminy tudzież ok. 3% powierzchni powiatu wielickiego.Miasto plasowało się na 39 miejscu w środku województwie małopolskim poniżej względem powierzchni spośród 13,41 km² .Powierzchnia miasta wynosi 13,41 km², co daje zwartość zaludnienia równą 1473 osoby na 1 km². Miasto zajmuje 241 pozycja poniżej względem liczby ludności w środku Polsce pośrodku Chodzieżą tudzież Redą . Pod względem liczby mieszkańców gród plasowało się na 14 miejscu w środku województwie małopolskim, bo miało 30 czerwca 2009 roku 19 753 mieszkańców .W Wieliczce na 100 mężczyzn przypada 110 kobiet. Według danych GUS gród zamieszkuje 19 753 osób (dane 30.VI.2009 r.) W ostatnich latach ludności przybywa szybciej. Tendencję wzrostową charakteryzuje dodatnie bilans migracji ludności aż do miasta (głównie spośród Krakowa ) tudzież spotęgowanie żywiołowy (wynosi 1,5% (dane spośród 2008 roku)).Na przebiegu ostatniej dekady wolno spostrzec w środku Wieliczce trwały spotęgowanie udziału liczby ludności w środku wieku produkcyjnym (61,1% w środku 1996 r.→ 64,3% w środku 2006 r.) tudzież liczby ludności wieku poprodukcyjnym (15% w środku 1996 r.→ 17% w środku 2006 r.). Udział w środku społeczności miasta dzieci a młodzieży w środku wieku zanim 17 rokiem życia odkąd 1996 roku zmalał aż do 2006 roku o 5,2%.Herb Wieliczki nawiązuje aż do tradycji górniczej. Na niebieskiej tarczy umieszczono przybory używane w czasie wydobywania soli: zrobiony spośród drewna głąb a duet kilofki po bokach (w kolorze żółtym). Najstarszy zatrzymany film herbu Wieliczki naniósł na mapę miasta Wilhelm Hondius w środku 1645 roku.Pochodzący spośród lat 1123-1125 dowód legata papieskiego Idziego, po uderzenie największej rangi wymieniał łacińskie wyobrażenie "Magnum Sal" (Wielka Sól), spośród którego wywodzi się obecna określenie miasta . Z niekiedy epitet owo przekształcano, aż utworzono dzisiejszą nazwę miasta. Oto szkic przemian nazwy miejscowości:Magnum Sal (łać.) -> Wielka Sól -> Wielika Sól -> Wielicka -> Wieliczka Pierwsze odkryte ślady warzelnictwa pochodzą spośród IX wieku . Powstawały wobec tego pierwsze danie warzelnie soli, czerpiące solankę ze źródeł. Prawdopodobnie pierwszymi osadnikami była zbiorowość ludzka spośród plemion celtyckich . W późniejszych latach zostali oni wyparci w poprzek zbiorowość ludzka słowiańską. Znaczenie osady górniczej wzrosło po przeniesieniu stolicy Polski spośród Gniezna aż do Krakowa w poprzek Kazimierza Odnowiciela. Warzelnie przynosiły wielkie dochody, których książę potrzebował na utrzymywanie dworu społem spośród drużyną tudzież odbudowę zniszczonego kraju . Systematyczny rozbudowa osady górniczej zahamował inwazja tatarski, jaki zniszczył gród podwawelski tudzież okolice . Od połowy XIII wieku wyrób soli w środku Wieliczce polegała na wygotowywaniu ze słonej wody proszku solnego. Lecz źródła solankowe w środku następstwie nadmiernej eksploatacji zaczęły się wyczerpywać, wobec tego przystąpiono aż do pogłębiania tych źródeł, czy studzien. W 1252 roku odkryto pokłady soli kamiennej a odkąd tej pory zaczęto wykrywać chlorek sodu metodą głębinową . W roku 1289, Henryk Prawy będący ówczesnym panem Ziemi Krakowskiej wydał dowód zezwalający braciom Jeskowi a Hysinboldowi ubrać w środku Wieliczce gród na w środku pewnej mierze frankońskim. W kolejnym roku tj.1290 książę Przemysław II nadał Wieliczce prawa miejskie . W 1311 wewnątrz panowania Władysława Łokietka, pełniący obowiązki wójta Geslar de Kulpen przyłączył się aż do buntu wójta Alberta. Po stłumieniu buntu wójt uciekł na Śląsk, dokąd później urzędował w charakterze zwierzchnik Wieliczki . We wcześniejszych latach na ternie Wieliczki osiedlali się niemieccy górnicy. Spowodowało owo zamienianie łaciny w poprzek mowa niemiecki. Po upadku rebelii suzeren spostrzegł rosnące niebezpieczeństwo germanizacją a przywrócił aż do użytku mowa łaciński. Za czasów rządów Kazimierza Wielkiego nastąpił agresywny a chyży rozbudowa miasta . Miasto zostało otoczone murami, wybudowano gród żupny a nastąpił rozbudowa ekonomiczny miejscowości. Mikołaj Wierzynek założył lecznica na Turówce (dzielnica) tudzież schronienie na sprawa bezdomnych . Trzynastego wieku sięgają w środku podobny sposób koleje życia wielickiego zamku, jaki odkąd początku pełnił rolę siedziby administracyjnej Żup Krakowskich warzelni a kopalni soli w środku Wieliczce tudzież Bochni. Dochody spośród Żup stanowiły w poprzek co niemiara wieków jeden spośród głównych filarów polskiej gospodarki (w XIV w. dawały aż 1/3 wszystkich dochodów skarbu państwa). Wzmożone pragnienie turystyczne Wieliczką przyniósł stulecie XVI, ze względu stworzeniu dyspozycja zwiedzania kopalni. Renesansowy zapał światem a głód poznania przyciągały aż do wielickiej kopalni podróżników łaknących doznać "podróży aż do wnętrza ziemi".Za czasów Władysława Jagiełły nastąpił rozbudowa obszarowy miasta. W okresie ostatnich Jagiellonów następował dalszy rozbudowa miasta. Struktura narodowościowa Wieliczki była właściwie jednolita, bowiem koloniści niemieccy zostali spolonizowani . Większość mieszkańców stanowili Polacy. W XVI wieku zaczęły konstytuować się cechy. Na początku XVII wieku było ich aż 14 . U szczytu potęgi gospodarczej miasta, Wieliczka była największym miastem przemysłowym w środku kraju.W 1651 roku Wieliczkę nawiedziła zaraza, która zdziesiątkowała zbiorowość ludzka miasta. W latach 1655-1660, czy wewnątrz czasów potopu szwedzkiego nastąpił upadek ekonomiczny miasta. Wieliczka została splądrowana a spalona w poprzek Szwedów. Miasto negacja logiczna było mimo owo terenem walk. Załoga szwedzka pilnowała kopalni tudzież robotników, ściągała podatki tudzież posiłek . Gabriel Wojniłłowicz tuż przy boku Jerzego Sebastiana Lubomirskiego przystąpił aż do zorganizowania liczącego ok. 3000 ludzi oddziału, jaki wziął uczestnictwo w środku wyzwoleniu Wieliczki Bochni a Wiśnicza. Bitwa odbyła się w środku Kamionnej, dokąd Polacy uderzyli ze wzgórza, odnosząc zwycięstwo. Po złych czasach Potopu, nastąpiła do tej pory krótki czas rozwoju po Wiktorii Wiedeńskiej, w czasie gdy suzeren Jan III Sobieski w środku 1683 r. ufundował dzwonnicę w środku główny punkt miasta. 9 czerwca 1772 roku rozpoczęła się niewola Wieliczki w poprzek siły austriackie. W 1809 zdobytą w poprzek Austriaków Wieliczkę włączono w środku zespół Księstwa Warszawskiego. Habsburgowie odzyskali gród po upadku Księstwa a jego rozbiorze w środku wyniku ustaleń Kongresu Wiedeńskiego. Od tej pory poniżej urzędową, niemiecką nazwą Groß Salze, stała się częścią Galicji. Za czasów rozbiorów wzrosło bezrobocie, bowiem Austriacy ściągali współczesny aparat aż do kopalni spośród głębi Austrii, zaprzestano w środku podobny sposób produkcji machin a narzędzi na terenie miasta a okolic, na domiar tego spośród powodu niskich płac w środku kopalni, górnicy polscy zwalniali się masowo, co spowodowało obligatoryjny wjazd górników niemieckich, węgierskich, siedmiogrodzkich tudzież chorwackich . Zmienił się zespół narodowościowy miasta na sprawa ludności napływowej. Po wybuchu w środku 1846 roku powstania krakowskiego w środku pobliżu pomocy górników Edward Dembowski przejął władzę w środku Wieliczce a skarbnica kopalni soli. Został sekretarzem Jana Tyssowskiego, dyktatora rewolucji. W okresie autonomii galicyjskiej nastąpił kolejny rozbudowa miasta. Wieliczka była największym skupiskiem górników w środku Galicji, Żupy zatrudniały nad 2000 pracowników . Dopiero poniżej wystarczy XIX wieku nastąpił rozbudowa budownictwa publicznego. Wcześniej rozbudowywano gród wewnątrz kasa prywatne. Wybudowano Kolonię Górniczą (osiedle na sprawa rodzin górniczych), elektrownię salinarną (zaopatrywała w środku potok negacja logiczna jeno kopalnię, wszak a miasto) tudzież nowoczesną warzelnię soli. W okresie międzywojennym nastąpił rozbudowa obszarowy Wieliczki . Powstawały nowe dzielnice mieszkaniowe. W 1933 roku puder pozycja strajk górników, spowodowany obniżką płac o 13%. Strajk stłumiono policją szturmową . 7 września 1939 r. rozpoczęła się niewola niemiecka, w poprzek wojska niemieckie, które wkroczyły aż do Polski odkąd okolica Słowacji. Miasto było przeludnione, bowiem na prowadzić o budowanym getcie w środku Krakowie, przeniosło się aż do Wieliczki 5 400 osób pochodzenia żydowskiego. W całym mieście mieszkało 11 000 Żydów, w zasadzie w środku dzielnicy Klasno . Jednak po otwarciu krakowskiego getta, rozpoczęto wywózki ludności żydowskiej spośród Wieliczki aż do Krakowa. 21 stycznia 1945 roku aż do Wieliczki wkroczyły wojska radzieckie. Po II wojnie światowej rozpoczął się miesiączka systematycznego rozwoju miasta . W roku 1978 UNESCO postanowiło wejść wielicką kopalnię soli na listę światowego Dziedzictwa Kultury. W 1992 roku w środku mieście nastąpiła nieszczęśliwy wypadek górnicza. Wyciek wody w środku poprzeczni Mina spowodował zapadnięcie się torowiska tudzież rysa murów klasztoru Franciszkanów. W 1994 gród zostało uznane wewnątrz Pomnik Historii.W Lesie Krzyszkowickim występuje paproć podrzeń żebrowiec tudzież przylaszczka pospolita . Las ów ma powierzchnię 33,95 ha a został znany w poprzek wojewodę małopolskiego wewnątrz styl życia nieszkodliwy . Jedyną rzeką przepływającą w poprzek okręg miasta jest Serafa, która jest niezwykle zanieczyszczonym ciekiem . Płynie kobieta poniżej miastem kanałami, które uchodzą na powierzchnię w środku okolicy parku Adama Mickiewicza. Następnie płynie głęboką doliną w środku stronę Bogucic (dzielnica Wieliczki , dokąd płytkim korytem kieruje się aż do granic miasta. Wpływa kobieta aż do Wisły w środku okolicach Płaszowa. Lasy porastają 10,8 ha miasta .Średnia roczna gorączka wynosi w tej okolicy w środku przybliżeniu 13°C, przeciętna gorączka w środku lipcu wynosi w środku przybliżeniu +24 °C, tudzież w środku styczniu −5 °C. Średnia kolekcja opadów w środku skali roku negacja logiczna przekracza 800 mm. Region klimatyczny na terenie którego leży gród owo pas Podkarpacki. Jest owo strefa, na której specyfika kształtowany jest w poprzek wpływy kontynentalne na kształt a oceaniczne. .W Wieliczce znajduje się biologiczna oczyszczalnia ścieków, przypuszczalnie kobieta zdezynfekować 10 m³ ścieków na dobę. Ścieki spośród miasta są w środku podobny sposób pompowane aż do oczyszczalni ścieków w środku Krakowie-Płaszowie, ze względu temu spośród tych obiektów przypuszczalnie zastosować 12 318 osób. W Wieliczce wytworzono w środku 2008 roku 3096,58 rozpadlina odpadów komunalnych. . Wielickie odpadki zostają składowane albo przetworzone na składowisku odpadów Barycz w środku Krakowie. W mieście istnieje prawdopodobieństwo segregacji śmieci.Na terenie miasta znajduje się styl życia nieszkodliwy Las Krzyszkowicki tudzież rezerwat przyrody Groty Kryształowe.W architekturze Śródmieścia dominują kamienice spośród XIX wieku tudzież domy jednorodzinne. Układ szachownicowy, jaki był niezwykle częsty w środku miastach średniowiecznej Europy, występuje plus w środku wielickim Starym Mieście. W dzielnicy Lekarka a Krzyszkowice w środku 85% występują domy jednorodzinne . Na osiedlach mieszkaniowych dominują bloki mieszkalne spośród lat 70. XX wieku. Oprócz tego w środku Wieliczce występują obiekty w środku stylu barokowym, klasycystycznym tudzież międzywojenny.W mieście istnieje nieco regionalnych tudzież ogólnopolskich ugrupowań politycznych, których członkowie zasiadają w środku radzie miasta. Obecny mer Wieliczki Artur Kozioł startował spośród list wyborczych Prawa a Sprawiedliwości a zdobył w środku wyborach samorządowych w środku 2006 roku 55,94% głosów. Poprzedni mer Józef Duda kojarzony był spośród Platformą Obywatelską a zdobył w środku wyborach samorządowych w środku 2006 roku 44,06% . W Radzie Miasta Wieliczki zasiadają 4 ugrupowania:W Wieliczce swoje biura lokalne mają partie:W drugiej turze wyborów prezydenckich spośród 2005 roku, w środku Wieliczce 49,20% głosów zdobył Donald Tusk, w środku pobliżu frekwencji 55,74%. Wieliczanie poparli dojście Polski aż do Unii Europejskiej w środku referendum w środku 2003 roku, oddając 81,73% głosów na tak, w środku pobliżu frekwencji 62,42% W wyborach parlamentarnych spośród 2007 roku, w środku pobliżu frekwencji 61,67% wyniki dawny następujące :Miasta partnerskieWieliczka współpracuje spośród 4 miastami europejskimi: spośród miastem Bergkamen w środku Niemczech, Saint-André-lez-Lille we Francji, Sesto Fiorentino we Włoszech a Litovel w środku Czechach. Są owo miasta związane wyraźnie albo wewnątrz pośrednictwem spośród przemysłem. Wymiana doświadczeń odbywa się na wielu polach np. kultura, sport, zrzeszenie samorządu, środowiska twórcze .Biblioteka wielicka została utworzona w środku 1945 roku. Jej zadaniem jest udostępnianie czytelnikom książek na trenie Wieliczki tudzież całego powiatu. Wielicka biblioteczka jest na dobre zinformatyzowana. Posiada architektura komputerowy, jaki ułatwia katalogowanie, ubytkowanie a wypożyczanie książek . Znajdują się w środku niej następujące działy:Na terenie miasta znajdują się 2 filie biblioteczne, tudzież na obszarze całej gminy 6 .Kopalnia Soli Wieliczka jest jednym spośród najstarszych zakładów przemysłowych na świecie, jej początki sięgają XIII wieku. Przez całe stulecia była źródłem dochodów państwa, wpływała na rozbudowa kultury, dziś jest jednym spośród najchętniej odwiedzanych polskich obiektów turystycznych. Kilkusetletnia użytkowanie złoża soli kamiennej ukształtowała teraźniejszy powierzchowność wyrobisk górniczych. Komory znajdują się poniżej miastem, usytuowane są na dziewięciu poziomach, sięgają głębokości 327 m. Podziemna Wieliczka owo w środku sąsiedztwie 300 km chodników a ok. 3000 komór. Część udostępniona na sprawa turystów obejmuje 3,5 kilometrowy odcinek, umiejscowiony na głębokości odkąd 64 m aż do 135 m. Kopalna została wpisana w środku 1978 r. na pierwszą Międzynarodową Listę Dziedzictwa Kulturalnego a Przyrodniczego UNESCO, w środku 1994 r. uznana w poprzek Prezydenta Rzeczypospolitej wewnątrz Pomnik Historii.Muzeum Techniki jest najmłodszym spośród muzeów w środku Wieliczce Posiada żniwa różnych starych urządzeń AGD, motoryzacji spośród czasów XX wieku, w zasadzie spośród okresu Polski Ludowej. Znajduje się w środku drewnianym budynku spośród XIX w. po starym zegarmistrzu.CKiT owo gminna instytucja kultury istniejąca odkąd 1 lutego 2006 roku, której organizatorem jest Gmina Wieliczka Centrum realizuje zadania w środku dziedzinie wychowania, edukacji a upowszechniania kultury. Propaguje gród w charakterze atrakcyjną miejsce wypoczynkową, podkreślając jej walory kulturowe a turystyczne. Prowadzi Punkt Informacji Turystycznej a Kulturalnej. W ofercie programowej znajdują się całoroczne zajęcia stałe a cykliczne tudzież imprezy okazjonalne. CKiT jest organizatorem koncertów, turniejów, konkursów, przeglądów, wernisaży a wystaw, spektakli teatralnych, konfrontacji artystycznych. Realizuje jedną spośród najważniejszych imprez wielickich Dni Świętej Kingi, patronki górników a Kopalni Soli, która stała się symbolem święta Wolnego Królewskiego Górniczego Miasta Wieliczki Wieliczkę spośród racji dużego znaczenia na sprawa kultury a dziedzictwa ludzkości, wpisano w środku 1978 na prestiżową Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO, ze względu czemu zwiększył się impreza krajoznawczy .26 czerwca 2004, na "II Forum Polskich Miast a Miejsc UNESCO", miasta a obiekty w środku Polsce, znajdujące się na Liście Światowego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO, w środku celu przekazywania informacji, współpracy a promocji skupiły się w środku Ligę Polskich Miast a Miejsc UNESCO. Siedzibą Ligi został Toruń, tudzież jej pierwszym prezesem Marcin Zamoyski.Podziemna szlak turystyczna stanowi najistotniejszy twór krajoznawczy Wieliczki centralny o jej tożsamości na rynku krajowym a zagranicznym. Obok tej głównej atrakcji turystycznej, Wieliczka posiada kolejność zabytków architektury naziemnej związanej spośród historią a kulturą miasta, mimo owo mają duże mniejsze doniosłość w środku turystyce miejscowej.Całoroczną bazę noclegową w środku mieście tworzą hotele a motele o łącznej ilości 360 miejsc, pensjonaty – 40 miejsc, tudzież Dom Pielgrzyma w środku pobliżu klasztorze oo. Franciszkanów na 50 miejsc. Sezonowo czynne są kempingi na ok. 50 miejsc .Trasa beskidzka nr 4 (pogórza Beskidzkiego). Trasa biegnie odkąd skansenu w środku Dobczycach w poprzek wśród innymi Raciechowice, Nowy Sącz, Stary Sącz aż do cerkwi w środku Wojkowej. Na trasie znajduje się w środku podobny sposób Kościół św. Sebastiana w środku Wieliczce Szlak ma rozciągłość 438 km a biegnie w poprzek Klucze, Bukowno, Chrzanów, Tenczynek, Czerna, Dębnik, Niedźwiedzia Góra, Nawojowa Góra, Skawina, Kraków, Wieliczka-Kopalnia Soli, Dobczyce, Bochnia, Brzesko, Tarnów, Tuchów, Libusza, Gorlice, Grybów, Kamionka Wielka, Nawojowa, Nowy Sącz, Klęczany, Gaboń, Kluszkowce, Nowy Targ.Z Wieliczki trop wiedzie krąg Zamku Żupnego, Kościoła św. Klemensa w poprzek Rynek Górny aż do Kościoła św. Sebastiana a później przez Lednicę Górną, Chorągwicę, Dobranowice, Hucisko, Rudnik, Dziekanowice a Przymiarki na Stary Rynek aż do Dobczyc. Prowadzi mąż turystę wzniesieniami o licznych, interesujących punktach widokowych, wśród innymi: Chorągwica, zaścianek Granie k. Dobczyc. Szlak posiada znaczne walory krajobrazowe Wieliczka – Siercza – Brzeziny – Pawlikowice – Koźmice Małe – Raciborsko – Grajów – Dobranowice – Sułów – Biskupice – Tomaszkowice – Lednica Górna – Lednica Dolna – Wieliczka Punkty widokowe zlokalizowane w środku miejscowościach Pawlikowice, Raciborsko, Biskupice, Tomaszkowice Wieliczka – Grabówki – Sygneczów – Podstolice – Janowice – Siercza – WieliczkaMiasto posiada poprawnie rozwiniętą obwód urządzeń sportowo-rekreacyjnych. Jej podstawowymi elementami są boiska sportowe, hale gimnastyczne, basen, korty tenisowe, place zabaw, parki, skwery.Sportowcami wywodzącymi się spośród miasta a okolic owo piłkarze Kazimierz Kmiecik (złoty a srebrzysty medalista olimpijski, Adam Musiał (brązowy medalista mistrzostw świata), szachistka Anna Jurczyńska (10 medali krajowych a 1 olimpijski). Sportowe sukcesy odnoszą piłkarze KS "Górnik" Wieliczka pogrywający w środku II lidze (odpowiednik dawnej III ligi), siatkarki a szachiści MKS MOS Wieliczka bokserzy (m.in. Artur Szpilka) a koszykarki KS "Górnik", zawodnicy sekcji kung-fu, którą prowadzi jeden spośród zawodników polskiego kung fu tradycyjnego Tomasza Chabowskiego w środku Młodzieżowym Klubie Sportowym Kung Fu tudzież Szkole Sztuk Walki Kung Fu "Lung", taekwon-do, karate, koszykarki DKS "Kinga" Wieliczka W Wieliczce organizowane są ogólnopolskie turnieje szachowe, siatkówki, kung-fu, taekwon-do. największą rarytas są imprezy sportowe zorganizowane w środku Kopalni Soli Wieliczka na głębokości 125 m poniżej ziemią w środku komorze "Warszawa". Przy Parku Adama Mickiewicza są położone korty tenisowe, boiska aż do piłki nożnej, siatkówki a koszykówki tudzież pływalnia . Przy Szybie Daniłowicza jest boisko piłkarski KS "Górnik". W Parku Św. Kingi jest strzelnica.W Wieliczce funkcjonuje KS "Górnik" Wieliczka założony w środku 1947 roku, posiadający barwy klubowe zielono-żółto-czarne. Obecnie uciecha w środku II lidze, na stadionie w środku pobliżu ul. Daniłowicza 6.W mieście jest plus pozostały klub Wieliczanka Wieliczka jaki powstał w środku roku 1925. Barwy klubowe Wieliczanki owo czerwono-czarny. Największe zdobycie tego klubu owo rozgrywki w środku III lidze.Budowany jest śmiały boisko Górnika Wieliczki na terenie Psiej Górki w środku pobliżu wsparciu finansowym kopalni soli .W pobliżu Wieliczki przebiega highway A4. Kolejną ważną drogą jest przebiegająca w poprzek gród wybieg krajowa nr 94. Ważnym szlakiem komunikacyjnym jest wybieg wojewódzka nr 964, będąca alternatywą na sprawa popularnej a zatłoczonej Zakopianki tudzież połączeniem spośród miejscowościami Kotliny Sandomierskiej. Droga wojewódzka nr 966 jest alternatywą na sprawa luby krajowej nr 4 połączeń spośród Nowym Sączem, Krynicą itp.Również w poprzek gród przebiegają szyny kolejowe łączące Wieliczkę spośród Krakowem tudzież Oświęcimiem. Połączenie spośród Krakowem zapewnia jeno jeden tor. Dawniej był w użyciu plus aż do transportowania soli spośród kopalni a warzelni soli. Obecnie baza towarowa kolei wielickiej ulega systematycznemu rozwojowi . Miasto Wieliczka posiada 2 stacje kolejowe: starą a zaniedbaną stację kolejową spośród czasów austriackich Wieliczka peron spośród dwoma torami przystosowanymi aż do obsługi ruchu pasażerskiego a nieco torów towarowych) tudzież postój umiejscowiony w środku samym główny punkt Wieliczka Rynek, jeden niewidomy tor). Istniała do tej pory jedna stacja, mimo owo została zlikwidowana Wieliczka Towarowa). Do Krakowa odjeżdża ze stacji Wieliczka Rynek kilkanaście pociągów dziennie. Kursują w ową stronę elektryczne szynobusy serii EN81. Pociąg aż do Oświęcimia jest skomplikowany spośród wagonów EN57. Kursuje mąż codziennie, co godzinę. W okresie letnim (sobota-niedziela) kursuje zabytkowy chęć elektryczny spośród czasów powojennych tudzież lokomotywa parowa spośród czasów zaborów, tudzież ciągną one międzywojenne wagony (wagon w środku środku jest obtłuczony deskami w środku rzeczy samej samo na kształt siedzenia, które są w środku podobny sposób drewniane). Pociągi te pochodzą ze skansenu w środku Chabówce .W Wieliczce negacja logiczna zatrzymują się autobusy pośpieszne kursujące na trasie gród podwawelski – Tarnów, co jest sporym utrudnieniem na sprawa turystów a miejscowych (konieczność korzystania spośród przystanku w środku Krakowie). Nieliczne przystanki PKS obsługują znikomą liczbę połączeń przelotowych, w zasadzie w środku kierunku Limanowej. Do początku lat 90. XX wieku w środku Wieliczce istniał zajezdnia autobusowy obsługujący lokalne połączenia.Miasto ma rozwiniętą komunikację minibusową, obsługującą również połączenia lokalne (Kraków, Gdów, Niepołomice, Biskupice, Dobczyce) na kształt a dalsze (Limanowa, Brzesko). Problemem pozostaje jeno pozbawienie spójności w środku lokalizacji przystanków (kilka ośrodków tejże komunikacji) Wieliczka jest obsługiwana w poprzek MPK Kraków. Linie autobusowe :W główny punkt miasta znajduje się postój taksówek. Miasto posiada parkingi na sprawa autokarów spośród Polski a spośród zagranicy tudzież obwód parkingów na sprawa mieszkańców na terenie całego miasta. W główny punkt istnieje Strefa Płatnego Parkowania . Została wprowadzona w środku 2008 roku. Najbliższym portem lotniczym jest krakowskie aerodrom Balice Wieliczka leży na terenie archidiecezji krakowskiej. Do VIII wieku posiadała pięć kościołów, spośród których przetrwały trzy a został wybudowany jeden. Kościół Świętego Ducha został przebudowany na magistrat, niemniej jednak Dom Boży św. Krzyża został zburzony na sprawa parku Mickiewicza. Obecnie budowany jest Dom Boży w środku Krzyszowicach . Spowodowane jest owo napływem nowych mieszkańców aż do miasta. Kaplica w środku tej dzielnicy jest zbytnio mała, by ulokować wiernych. Pozostałe istniejące kościoły:W Wieliczce znajduje się plus kircha reformowany w środku pobliżu ulicy Gdowskiej.Miasto posiada dwaj nieczynne synagogi żydowskie (stara Synagoga a Synagoga w środku pobliżu ul. Klasno). Nie spełniają one funkcji religijnych. Są zdewastowane albo przeznaczone na inne cele użytkowe.W mieście znajdują się duet cmentarze Wieliczka odkąd średniowiecza stanowiła liczący się medium wydobywczy. W XVI wieku stała się największym miastem przemysłowym na terenie Polski. Potop szwedzki spowodował upadek gospodarczego rozwoju miasta. Znaczenie gospodarcze Wieliczki malało społem ze spadkiem ceny soli. .Rynek pracy tworzą zakładanie się przemysłowe, przedsiębiorstwa produkcyjno-usługowe, usługi (handel, gastronomia, itd.) tudzież instytucje a urzędy publiczne. Wiele osób mieszkających w środku mieście dojeżdża aż do pracy aż do Krakowa, wobec tego rozwinął się odcinek transportowy. Rozwój strefy handlowo-usługowej sprzężony jest spośród popytem wewnętrznym tudzież ruchem turystycznym na terenie miasta. Wieliczka dysponuje sporą ilością wolnych terenów, które mogą egzystować wykorzystane poniżej inwestycje przemysłowe, wszelkiego rodzaju usługi, budowlanka mieszkaniowe tudzież rozwoju infrastruktury turystyczno-rekreacyjnej. W Wieliczce produkowane są meble, sprzęt domowe, produkty spożywcze, systemy grzewcze. Jedną spośród większych fabryk na terenie miasta jest Herz.Barierom aż do rozwoju miasta jest niewystarczająca podkład gastronomiczna , w środku zespół którego wchodzą restauracje, kawiarnie, bary, piwiarnie, jadłodajnie a fast-foody. W okresie letnim otwierane są smażalnie, ogródki gastronomiczne.Miasto pełni funkcję lokalnego ośrodka administracyjnego, finansowego, oświatowego tudzież główny punkt opieki zdrowotnej co związane jest spośród bliskością Krakowa. Znajdują się po tej stronie placówki użytku publicznego, m.in. referat skarbowy, jednostka IPN. W Wieliczce mieści się 6 banków, 2 placówki pocztowe, nieco agencji ubezpieczeniowych, bazar miejskie, cztery kąty handlowy, 3 dyskonty spożywcze tudzież co niemiara lokali handlowo-usługowych skupionych w środku pobliżu ulicach Starego Miasta. Wieliczka jest ośrodkiem usługowym na sprawa mieszkańców powiatu a turystów.Według danych spośród 2008 roku w środku mieście działało 2730 podmiotów gospodarczych, spośród czego 2676 stanowiły firmy spośród sektora prywatnego. W mieście w środku 2008 r. najwięcej przedsiębiorstw tzn. 920 związanych było spośród handlem detalicznym (PDK filia G). Druga największa partia spośród branży finansowo-ubezpieczeniowej liczyła 492 przedsiębiorstw (PDK filia K). W 2008 r. aktywność prowadziło 35 spółek handlowych spośród udziałem kapitału zagranicznego.Obecnie na terenie gminy a miasta ma wykształcić się Wielicka Strefa Aktywności Gospodarczej . o powierzchni 250 ha. Ma kreować się spośród 3 stref przemysłowych. Umożliwia sąsiedztwo Krakowa tudzież dogodne usytuowanie komunikacyjne.W 2008 roku 97,1% mieszkańców Wieliczki korzystało spośród sieci wodociągowej, 78,9% spośród sieci kanalizacyjnej, 83,4% spośród sieci gazowej. Przeciętny współlokator Wieliczki w środku 2008 roku zużył 38,3 m³ wody spośród wodociągów, 1049,4 kWh energii elektrycznej, 320,3 m³ gazu spośród sieci .Zakład Gospodarki Komunalnej w środku Wieliczce jest jednostką organizacyjną gminy Wieliczka która zajmuje się m.in. dostawą wody a odprowadzaniem ścieków, gospodarką odpadów komunalnych, utrzymaniem zieleni (parki, skwery), toalet miejskich a obiektów rekreacyjno-sportowych. Odpady komunalne wywożone są na składowisko odpadów Barycz w środku Krakowie Wieliczka wedle danych spośród 2008 roku posiadały 6991 mieszkań. W mieście 97,7% mieszkań miało wjazd aż do wodociągów, tudzież 76,8% posiadało centralne ogrzewanie. Przeciętna warstwa użytkowa wielickiego mieszkania owo 75,7 m², tudzież 27,4 m² przypadało na 1 mieszkańca .Miasto negacja logiczna posiada wystarczających zasobów mieszkaniowych mimo owo w środku najbliższych latach (od 2008) zarezerwowano na inwestycje w środku mieszkania socjalne po 2 mln zł spośród rocznego budżetu .Na 2010 zaplanowano wydatki w środku wysokości 172,7 mln zł a przychody w środku wysokości 152,5 mln zł. Deficyt budżetowy zakryty jest w środku w poprzek zaciągnięte kredyty a pożyczki .Największe wydatki owo inwestycje w środku dziedzinie oświaty (29,4%), gospodarki komunalnej a ochrony środowiska (27,3%), transportu a łączności(10%), pomocy społecznej(9,7%), kultury a sportu (7%) tudzież administracji (6%).Na inwestycje zostanie wydane ok 70 mln zł, spośród czego 26 mln zł pochodzi ze środków Unii Europejskiej.W Wieliczce negacja logiczna znajdują się instytucje publiczne o zasięgu subregionalnym, co podyktowane jest bliskością miasta wojewódzkiego, jakim jest Kraków. Obszar miasta podlega nadleśnictwu Niepołomice.Znajdują się w tej okolicy wszelkie instytucje powiatowe (Starostwo, Powiatowy Inspektorat Weterynarii, Sanepid, Urząd Pracy), tudzież plus Urząd Skarbowy, Sąd a Prokuratura Rejonowa tudzież jednostka Instytutu Pamięci Narodowej.Do instytucji o mniejszym zasięgu należą Urząd Miasta, Urząd Gminy (gmina Wieliczka a nieco placówek Poczty Polskiej.Pierwsze szkoły zakładali koloniści niemieccy spośród językiem wykładowym niemieckim tudzież polskim . Taka buda świecka powstała chyba w środku XIII wieku. Przy kościele parafialnym istniała buda na sprawa kleryków tudzież buda parafialna w środku obu stopniach czyli: trivium a quadrivium. Prawdopodobnie założyli ją Benedyktyni. Z tej szkoły wywodzili się sławni zasoby ludzkie np. Joannes Viliscus, Jan Karcaw. W XVII wieku nauka zaczęło wywracać się spośród powodu odsunięcia się innowierców odkąd korzystania ze szkół. Za czasów austriackich szkoły wielickie podlegały Galicyjskiej Komisji Szkolnej .Obecnie Wieliczka owo lokalne główny punkt edukacji na sprawa dzieci a młodzieży spośród Wieliczki a ościennych wsi. Studenci którzy mieszkają w środku Wieliczce dojeżdżają na uczelnie aż do Krakowa. Wykaz szkół znajdujących się w środku mieście:PrzedszkolaSzkoły podstawoweGimnazjumSzkoły średnieSzkoły specjalneInneKazimierz Wielki stworzył fundację szpitalną a oddał opiekę nad robotnikami Żupy braciom hospitalnikom Św. Ducha sprowadzonym spośród Krakowa. Fundacja wielicka pochodzi spośród 1363 roku. Zbudowano kaplicę a największej rangi szpital. Mikołaj Wierzynek ufundował schronienie na sprawa bezdomnych tudzież lecznica na sprawa mieszkańców w środku tzw. Turówce w środku latach 1363-1368. W późniejszym okresie lecznica a schronienie upadły. Schronisko kazał odnowić Władysław IV Waza. W czasie zaborów lecznica Św. Ducha przedtem negacja logiczna istniał. Pozostała jeno kaplica. Szpital na sprawa górników połączono ze schroniskiem na sprawa bezdomnych .Obecnie w środku Wieliczce znajduje się 1 społeczny Zakład Opieki Zdrowotnej w środku pobliżu ulicy Szpunara tudzież 6 niepublicznych instytucji, które obsługują zbiorowość ludzka miasta a gminy. W mieście negacja logiczna ma szpitala, wobec tego zbiorowość ludzka w środku razie potrzeby jest przewożona aż do szpitala im. Rydygiera tudzież im. Żeromskiego w środku Krakowie-Nowej Hucie. Na 1 aptekę przypadają 2144 osoby ,a w środku mieście jest ich 9 Wieliczka odkąd XIX wieku jest uznana wewnątrz gród uzdrowiskowe. Stało się owo ze względu Feliksowi Boczkowskiemu. Odbywały się w tej okolicy kąpiele solankowe, inhalacje tudzież napój wody mineralnej. Po rebelii chłopskiej w środku Galicji medium upadł. Dopiero w środku 1964 roku Mieczysław Skulimowski doprowadził aż do otwarcia pierwszego w środku Polsce podziemnego sanatorium na sprawa chorych na astmę . Obecnie Podziemny Ośrodek Rehabilitacyjno-Leczniczy oferuje medycyna chorób dróg oddechowych, dermatologicznych tudzież alergii. Pacjenci przebywają w poprzek 6,5 godziny 135 metrów poniżej ziemią w środku kopali soli .